Rambler's Top100

 

   
Китабхана
Гарднереллйоз
Щерпес
Щонорейа
Кандидоз
Кондилома
Контаэиоз моллцюск
Лимфогранулйома
Микоплазмоз
Педикулйоз
AIDS
Сифилис
Трихомоноз
Уреаплазмоз
Готур
Хламидиоз
Ситомегаловирус
Информасиjа
Клиникаларын цнванлары

Эенитал щерпес

Додагларда сойуг дяймяси щамыйа мя'лумдур. Лакин инсанларын чохусу билмир ки, бу "сойуг дяймяни" йарадан садя щерпесин вирусу даща аьыр нятиъяляря эятиря биляр. Садя щерпес вирусунун ики нювц вар. Биринъи нювц ясасян додагларын, эюз, бурун вя с. органларын дяри вя селикли гишаларыны, икинъи нювц ися ясасян ъинси органлары зядяляйир.

Бу эенитал щерпесдир. Щазырда орал-эенитал контактларын эениш йайылмасы иля ялагядар эенитал щерпесин вирусун биринъи нювц иля ямяля эялмяси щалларына тез-тез раст эялинир.


Эенитал щерпес ъинси йолла кечян хястяликляря аиддир. Бу хястялийя няинки ъинси органларында сяпкиляр олан адамдан, щятта характерик яламятляри эюрцнмяйян хястядян дя йолухмаг олар.

Орал-эенитал контактла да хястялийя йолухмаг мцмкцндцр. Мяишятдя инфексийа кечмяси чох надир щалларда ола биляр. Хястялянмя ян чох 20-29 йашында олан оьланлар арасында баш верир. Щерпес вирусу организмдя бцтцн щяйат бойу йашайыр. Хястялик тякрар гайыдана гядяр вирус синир системиндя олур вя юзцнц бирузя вермир.

Она эюря дя хястяляр чох заман юзляриндя хястялик олмасыны билмяйяряк ъинси йолла юз партнйорляри цчцн инфексийа мянбяи ола билярляр.


Клиник шякли: хястялик инфексийанын типик (щерпетик сяпкилярля), атипик (сяпэисиз), щям дя симптомсуз (вирусдашыйыъысы) шяклиндя кечя биляр. Типик шякилдя хястялянмядян яввял 3-9 эцнлцк инкубасийа дюврц олур. Зядялянмядян сонра биринъи симптомлара гядяр продромал дювр кечир. Бу дювр ъинси органларда аьрылар, эиъишмя, гашынма, щям дя язэинлик, щярарятин артмасы, титрятмя иля мцшайият олунур.

Бу симптомлар аьыр дюврцн башланмасы вя айаглар арасында, хариъи ъинси органларда,ушаглыг йолунда, ушаглыгда сяпкиляр, сулуглар йаранмасы иля кечир. Тезликля сяпкиляр ачылыр вя онларын йериндя кичик йаралар ямяля эялир. Бу йаралар бир мцддятдян сонра саьалыр.

Ейни заманда гарын нащийясинин ашаьысында аьрылар, гашынма, тез-тез вя аьрылы сиймя, бязян ися баш аьрысы, щярарятин галхмасы, ъинси органларын йахынлыьында лимфатик дцйцнлярин бюйцмяси вя с. симптомлар мцшайият олуна биляр. Аьыр дювр 8-10 эцндян артыг чякмир. Бундан сонра хястялийин эюрцнян яламятляри итир вя хястя адятян юзцнц саьалмыш сайыр.

Мцхтялиф дярманларын (вирусагаршы олмайан) гябул едилмясиндян бир нечя эцндян сонра хястялийин аьыр дюврцнцн кечмясиля хястядя саьалма илйузийасы даща да артыр. Яслиндя ися вирусагаршы олмайан дярманларын гябулу хястялийя щеч бир тя'сир эюстярмир.

Биринъи хястялянмядян сонра бязи факторларын (ъинси ялагя, стресс, менструасийа, сойуглама вя с.) тясириндян хястялик тякрарланыр. Тякрарланма 2-3 илдя бир дяфядян айда бир дяфяйя гядяр ола биляр. Тякрар хястялянмялярдя хястялийин бцтцн симптомлары адятян зяиф шякилдя олур.


Щазырки шяраитдя эенитал щерпесин 40-75% атипик, йяни щерпетик сяпкилярсиз кечир. Бу заман цмуми мцалиъяси олмайан эиъишмя, гашынма, йандырма мцшайият олунур ки, бунлар да ушаглыьын ерозийасы вя лейкоплакийасыны ямяля эятирир, щамилялийин кечирилмясиня имкан вермир, сонсузлуг йарадыр. Чох вахт щерпесин атипик формасы ашкар олуна билмир вя хястяляр антибиотик вя башга дярманларла узун мцддят вя еффектсиз мцалиъя олунурлар.

Бу ися бя'зян дисбактериозун вя аллерэийа реаксийаларынын инкишафына эятириб чыхарыр.


Щенитал щерпес вя щамилялик: Щенитал щерпесин йайылмасы иля ялагядар бу хястяликля хястялянян щамиля гадынларын юзцнц апарма тактикасы ваъиб бир мясялядир. Щерпес вирусу иля зядялянмя спермада олан вирусла щяля майаланма заманы баш веря биляр.

Щамилялик вахты вируслар ъифтдян кечя биляр вя нящайят ушаг доьуш йолундан кечяркян хястялийя йолуха биляр. Ана бятниндя зядялянмядян ембрион мящв ола биляр, ембрионун инкишафында мцхтялиф гцсурлар ямяля эяля биляр (микросефалийа, хориоретинит, эюзцн тор гишасынын дисплазийасы, микрофталмийа,цряк вя дахили органларын гцсуру).

Тязя анадан олан ушаьын вирусла зядялянмяси адятян доьуландан 3-6 юцн сонра ашкар олунур. Гыздырма вя сарылыг инкишаф едир , сяпкиляр ямяля эялир,гара ъийяр вя далаьын бюйцмяси мцшащидя олунур, синир системини, эюз вя башга органларын зядялянмяси баш верир.

Аьыр щалларда лазымлы мцалиъя апарылмадыгда хястялийин 90%-и юлцмля нятиъялянир.
Щазырда мцтяхяссислярин яксяриййяти тяряфиндян гябул олунмушдур ки, щамилялик вахты щерпесин олмамасы заманы ушаьын бу хястялийя йолухмасы ещтималы чох аздыр вя фаизин онда бириндян 1-2%-я гядяр тяшкил едир. Беля щалларда доьуш, бир гайда олараг, тябии доьуш йолларындан апарылыр. Щамилялик дюврцнцн биринъи учдя бириндя хястялянмя щалында вахтындан габаг ушаг салма вя дюлдя гцсурларын инкишафы риски кяскин чохалыр вя щамилялийин дайандырылмасы даща мягсядяуйьундур.

Яэяр тягрибян доьуша 4 щяфтя галана гядяр щерпес тякрар башлайарса доьуш кесарев кясийи ямялиййаты иля апарылмалыдыр. Бу заман ушаьын хястялийя йолухма ещтималы нисбятян аздыр, чцнки щамилялийин 28-ъи щяфтясиндян башламыш доьуш заманына гядяр дюл анасындан ону хястяликдян горуйан антиъисмляри алыр. Анъаг надир щалларда доьуша 4-6 щяфтя галмыш щамиля гадын биринъи дяфя щерпесля йолуханда инфексийанын ушаьа кечмя риски 50-70% тяшкил едир. Бу щалда кесарев кясийи ямялиййаты апарылыр вя щям ана, щям дя ушаг вируса гаршы терапийа иля мцалиъя олунур. Щазырда ушагларда щерпес инфексийасынын инкишафынын профилактикасы мягсядиля вирусагаршы дярманлардан истифадя олунмасы тяърцбяси топланыр.


Щерпетик инфексийасынын диагностикасы: типик сяпкиляр оланда щеч бир чятинлик тюрятмир, лакин атипик формада олан щерпес цчцн диагноз гоймаг чятин олур. Диагностика цчцн бир нечя лабораторийа цсулларындан истифадя олунур: вирусун якилмяси, иммуноложи (зядялянян йердян эютцрцлянин тядгиги), сероложи (ган зярдабында олан антиъисмлярин тяйини) вя с. Ян йени вя дягиг диагностика цсулу полимераз зянъир реаксийасы, щямчинин дя йени сероложи цсулларыдыр (Immunodot вя Western blot). Бу цсуллар вирусун нювлярини вя хястялийин формаларыны айырмага имкан верир.
Эениш йайылан сероложи цсулларла щерпес вирусуна гаршы антиъисмлярин тяйин олунмасы вирусун нювцнц мцяййянляшдирмяйя имкан вермир вя анъаг кечмишдя щерпесля хястялянмя фактыны ашкарлайыр.


Эенитал щерпесин мцалиъяси онун юмцрлцк организмдя галмасы вя она еффектив тя'сир едян дярманларын чатышмамасы цзцндян мцряккяб бир мясялядир. Мцасир шяраитдя мцалиъя цчцн ян чох асикловир щям щяб формасында,щям дя йерли тяйин олунур. Бундан башга хястялийин аьыр дюврцндя спесифик щерпеся гаршы иммуноглобулиндян истифадя олунур. Комплекс мцалиъядя иммуностимулйаторлар, витаминляр, антищистамин вя башга дярманлар ишлядилир.

Тякрар хястялянмялярин арасы 2 айдан аз оларса щерпетик ваксин иля ваксинасийа апарылыр. 6 а йдан сонра тякрар курс апарылыр. Ваксинасийа 4-6 дяфя тякрарланыр. Ваксиндян истифадя олунмасы тякрар хястялянмя вахтыны узадыр вя хястялийин йенидян йаранмасыны зяифлядир. Мцалиъя цчцн башга вирусялейщиня дярманларда ишлянир: Алпиразин, Триаптен вя с.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

}

 

 

 

 

 

 

Bakililar.az Top Sites
Rambler's Top100
 
   

 

The Internet Access and Training Programm is funded by the Bureau of Educational and Cultural Affairs of the U.S Department of State and administered by International Research & Exchanges Board.

 

Webmaster
Виртуал Щяким (с), 2001. Азярбайъан Тябиб Тялябяляр Ассосиасийасы
"AzerMSA"